Naar de inhoud springen
5 EUR besparen met aanmelding voor de nieuwsbrief

Gids

Rvs op de boot onderhouden: vliegroest en theevlekken

Scheuerleisten / Kratzerstopp halbrund, Edelstahl A4 poliert

In het kort: rvs blijft aan boord mooi als zout en vuil er niet op blijven liggen. Spoel beslag regelmatig af met zoet water en milde zeep, verwijder roestvlekken direct met een geschikte reiniger en voorkom spleten waarin water blijft staan. Zoutzuur, chloor, staalwol en draadborstels van gewoon staal tasten het oppervlak aan.

Wat de vlekken betekenen

Rvs wordt beschermd door een dunne passieve laag van chroomoxide, die zich na beschadiging vanzelf weer vormt. Corrosie ontstaat waar deze laag plaatselijk wordt verstoord of zich niet kan herstellen. De tabel koppelt de meest voorkomende verschijnselen aan boord aan hun oorzaak.

VerschijnselOorzaakWat helpt
Roestpunten, vaak na werkzaamheden aan boordVreemdroest: ijzerdeeltjes uit slijpstof, vonken, gereedschap of roestig druipwaterdirect verwijderen, zie hieronder
Bruine, vlakke verkleuring aan de kustTheeroest: chloriden en vocht op het oppervlak, versterkt op ruwe oppervlakkenregelmatig wassen met zoet water, gladde oppervlakken
Speldenprikfijne gaatjesPutcorrosie: chloriden doorbreken de passieve laag plaatselijk, versterkt door afzettingen en vreemdroestmateriaal controleren, afzettingen voorkomen, A4 of D6 in plaats van A2
Roest aan de voet van ingebouwd beslagSpleetcorrosie: zout en vocht blijven zitten onder ondergronden en in nadenblijvend elastisch afdichten, water laten aflopen
Wit poeder op aluminium naast rvsContactcorrosie: aluminium wordt aangetast als het geleidend met rvs is verbonden en vochtig isisolatieringen en hulzen van kunststof

Practical Sailor ziet roest aan boord meestal aan de voet van ingebouwd beslag, aan de langsnaden van gerolde handrelingen, in plaatsen met putcorrosie en aan lasnaden. Het loont de moeite om daar goed te kijken.

Onderhoudsplan

Na de tocht

  • Spoel beslag, reling en staaldraden af met ruim zoet water.
  • Gebruik bij een zoutkorst milde zeep en spoel na.
  • Neem stilstaand water in holtes en op randen weg met een doek.

Bij roestvlekken

  • Verwijder vreemdroest direct. De Informationsstelle Edelstahl Rostfrei noemt reinigings- en poetsmiddelen met calciumcarbonaat of reinigers op basis van citroenzuur.
  • Verse ijzerstof lost op met verzadigd oxaalzuur, dat u met een zachte doek aanbrengt en een paar minuten laat inwerken. Ook speciale reinigers met fosforzuur helpen.
  • Practical Sailor adviseert pasta in plaats van dunvloeibare middelen en een tandenborstel voor nauwe plekken.
  • Spoel daarna grondig na met zoet water.

Aan het einde van het seizoen

  • Controleer al het beslag op roestsporen, scheuren en losse schroefverbindingen.
  • Controleer naden en afdichtingen onder beslag; vervang gescheurde kit.
  • Reinig en smeer wantspanners, zie Wantspanners en kabelspanners.

Wat u niet gebruikt

  • Zoutzuur. Volgens de Informationsstelle Edelstahl Rostfrei mag het nooit worden gebruikt.
  • Chloor. Chloorhoudende reinigers zijn sterk corrosief voor rvs.
  • Staalwol, draadborstels en schrapers van gewoon staal. Ze laten ijzerdeeltjes achter die als vreemdroest terugkomen.
  • Gereedschap dat eerder op gewoon staal is gebruikt. Om dezelfde reden.

Voorkomen bij de montage

Keuze en montage bepalen mede hoe goed rvs het aan boord uithoudt.

  1. Kies de juiste kwaliteit. Op het dek A4, voor ankerketting en zwaar belaste onderdelen in permanent nat milieu D6. De redenen staan in de gids A2, A4 of D6.
  2. Geef de voorkeur aan gladde oppervlakken. Volgens onderzoek van de Bundesanstalt für Materialforschung und -prüfung neemt de weerstand duidelijk toe bij een ruwheid onder 0,5 µm; gepolijste en elektrisch gepolijste onderdelen presteren beter dan geslepen of geborstelde. De stootlijsten van A4 zijn bijvoorbeeld gebeitst, gepassiveerd en gepolijst.
  3. Voorkom spleten. Dicht beslag blijvend elastisch af, zodat er geen water onder de grondplaat blijft staan. Brosse kit die bij beweging scheurt, maakt spleten erger.
  4. Scheid rvs en aluminium. Isolatieringen en hulzen van kunststof voorkomen contactcorrosie aan het aluminium.
  5. Schroeven in dezelfde kwaliteit. Onder A4-beslag A4-schroeven, -moeren en -sluitringen, zie Rvs schroeven volgens DIN en ISO.

Veelgestelde vragen

Waarom roest mijn A4-beslag?

Meestal is het vreemdroest of theeroest op het oppervlak en geen doorroesten. A4 is aan de kust de gebruikelijke kwaliteit, maar zonder onderhoud niet zeewaterbestendig; zout, vuil en ijzerdeeltjes op het oppervlak leiden tot vlekken. Met reiniging volgens het onderhoudsplan verdwijnen ze in de regel.

Hoe lang heeft de passieve laag nodig?

Na het beitsen vormt deze zich volgens de Informationsstelle Edelstahl Rostfrei in twee tot acht uur volledig. Passiveren, meestal met verdund salpeterzuur, versnelt dat.

Helpt polijsten tegen roest?

Een gladder oppervlak houdt minder zout en vuil vast en is daarom beter bestand. Elektrisch gepolijste oppervlakken zijn volgens de Informationsstelle Edelstahl Rostfrei bijzonder goed bestand, omdat daarbij een chroomrijk oppervlak ontstaat.

Speelt de temperatuur een rol?

Ja. Volgens de Australische rvs-vereniging ASSDA verdubbelt de corrosiesnelheid ongeveer bij elke 10 graden temperatuurstijging. In warme vaargebieden loont het daarom om beslag vaker met zoet water af te spoelen.

Bronnen

  • Informationsstelle Edelstahl Rostfrei, infobladen 821, 822, 826, 828 en 829
  • Euro Inox en Informationsstelle Edelstahl Rostfrei, infoblad 974: Elektropolijsten van roestvast staal
  • Würth Industrie Service: DINO Technisch deel, hoofdstuk 2.2, Vreemdroest
  • ASSDA: Seven ways to prevent tea staining of stainless steel (15.05.2023)
  • Practical Sailor, Darrell Nicholson: Maintaining Stainless Steel (06.11.2019)
Vraag het Kaptain Inox

Kaptain Inox

  1. Ahoy! Welk onderdeel zoekt u, en waarvoor?

JPG, PNG of WebP tot 5 MB. De foto wordt alleen voor dit antwoord gebruikt en niet opgeslagen.
Uw gegevens (vrijwillig)Aanmelden met klantaccount

Kaptain Inox is een AI-assistent. Privacy